Portal:Protestantyzm

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Portal Protestantyzm logo.png
Lutherrose.svg
Protestantyzm — jedna z głównych gałęzi chrześcijaństwa, obok katolicyzmu i prawosławia, na którą składają się wyznania religijne powstałe na skutek ruchów reformacyjnych wewnątrz Kościoła rzymskokatolickiego rozpoczętych wystąpieniem Marcina Lutra w XVI wieku oraz ruchów przebudzeniowych w łonie macierzystych wyznań protestanckich w kolejnych stuleciach.

Podstawowe założenia teologii protestanckiej zostały wyrażone w pięciu zasadach protestantyzmu, które obowiązują we wszystkich kościołach chrześcijańskich należących do tej gałęzi chrześcijaństwa. Są to:

Obecnie w łonie protestantyzmu występują dwa zasadnicze nurty: ewangelicyzm (m.in. luteranie i kalwini) oraz ewangelikalizm (m.in. baptyści i zielonoświątkowcy). Łącznie żyje na świecie 800 milionów protestantów, co stawia protestantyzm na drugim miejscu po katolicyzmie, pod względem liczby zrzeszonych w tym nurcie chrześcijan[1].

Ta strona to portal dla wikipedystów zainteresowanych protestantyzmem, umożliwiający łatwiejszy dostęp oraz pomoc w rozwoju artykułów związanych z tym kierunkiem chrześcijaństwa.
Ważniejsze wyznania protestanckie

LuteranieKalwiniści - AnglikanieBaptyściMetodyściAdwentyściZielonoświątkowcy


Local-time.svg

W najbliższym czasie...

  • 24-26 września 2010 r. – Ogólnopolski Zjazd Młodzieży Ewangelickiej w Chorzowie.
  • 13 października 2010 r. – uroczyste nabożeństwo połączone z pamiątką wmurowania kamienia węgielnego, zamykające Rok Jubileuszowy kościoła Jezusowego w Cieszynie.

Cytat miesiąca

We wszystkich przypadkach, to Kościół ma być osądzany przez Biblię, a nie Biblia przez Kościół.

Artykuł miesiąca

Lutherbibel.jpg

Sola scriptura (łac. jedynie Pismo) – pierwsza spośród pięciu zasad protestantyzmu, stanowiąca formalną zasadę teologiczną, w odróżnieniu od zasad materialnych – solus Christus, sola gratia oraz sola fide. Głosi, że Pismo Święte jest samowystarczalnym źródłem wiary chrześcijańskiej, a w konsekwencji – jedynym autorytetem Kościoła rozstrzygającym w kwestiach wiary i praktyki. Stąd też, w myśl zasady sola scriptura, a w przeciwieństwie do doktryny katolickiej i prawosławnej, protestantyzm nie uznaje tradycji i ustaleń Kościoła za normatywne instancje dla wiary chrześcijańskiej.

Za uznaniem wyłącznego autorytetu Biblii ma przemawiać jej natchnienie, autorytet, nieomylność, jasność, skuteczność oraz samowystarczalność.

Nuvola apps bookcase.png

Teologia

Bookofconcord.jpg

Księgi symboliczne lub Księgi wyznaniowe – zbiór dokumentów, które są oficjalnymi świadectwami wiary poszczególnych Kościołów protestanckich. Wyznania protestanckie, dążąc do ustalenia własnej tożsamości wyznaniowej, formułowały swoją doktrynę w specjalnych zbiorach ksiąg, które noszą też nazwę ksiąg symbolicznych (w nawiązaniu do starożytnych symboli wiary). Zawarte w nich nauczanie ma charakter normatywny (jako norma normata) w stosunku do członków poszczególnych Kościołów, ale z drugiej strony – podlega ono jedynej normie za jaką w myśl zasady sola scriptura uchodzi Pismo Święte (jako norma normans).

W artykule przedstawione zostały księgi symboliczne Kościoła luterańskiego, ewangelicko-reformowanego, prezbiteriańskiego, kongregacjonalnego, baptystycznego, metodystycznego i adwentystycznego.

Exquisite-folder download-hourglass.png

Historia

Cieszyn 67.jpg

Kościoły łaski (niem. Gnadenkirchen; czes. Kostely milosti ) – kościoły ewangelickie w Żaganiu, Kożuchowie, Jeleniej Górze, Kamiennej Górze, Miliczu i Cieszynie (jako świątynia ewangelicka do dziś przetrwał tylko cieszyński kościół łaski) zbudowane na mocy ugody altransztadzkiej. Kościoły w Jeleniej Górze, Kamiennej Górze i Miliczu przejęli katolicy po II wojnie światowej. Świątynie w Żaganiu i Kożuchowie zostały zburzone. Ocalały z nich tylko wieże.

Kultura

Zelowskie Dzwonki2.jpg

Zelowskie Dzwonki Parafii Ewangelicko-Reformowanej w Zelowie są jedynym w Polsce zespołem grającym na dzwonkach ręcznych.

W Parafii Ewangelicko-Reformowanej w Zelowie dzwonki pojawiły się 5 marca 1999. Pierwsza próba pierwszego zespołu miała miejsce w sobotę 13 marca 1999, a pierwszy koncert odbył się w Zelowie w I Dniu Świąt Zmartwychwstania Pańskiego 4 kwietnia 1999 r. W 2008 r. zespół zakupił kolejne oktawy i posiada dwa zestawy dzwonków ręcznych, a od 2009 posiada także jeden zestaw dzwonków rurowych ręcznych. Od 2005 r. koncerty jubileuszowe "Zelowskich Dzwonków" zostały włączone w cykl wydarzeń powiatu bełchatowskiego i odbywają się pod osobistym patronatem starosty powiatu.

Co roku w II Dzień Świąt Zmartwychwstania Pańskiego o godz. 16:00 w kościele ewangelicko-reformowanym w Zelowie odbywa się koncert jubileuszowy z okazji powstania zespołu. W jego trakcie oprócz podstawowego zespołu, występuje także grupa absolwentów, która wykonuje jeden bądź kilka utworów.

Dyrygentem zespołu jest ks. Wiera Jelinek a asystentem dyrygenta Ewa Jelinek. W latach poprzednich w skład "Zelowskich Dzwonków" wchodziły trzy grupy, obecnie występują dwie grupy. Członkami zespołu jest młodzież w wieku szkolnym. Wraz z absolwentami zespół liczy 68. Jeden zespół liczy ok. 11 osób.

Denominacja miesiąca

2007-06-27 Kościół Ewangelicko-Reformowany w Warszawie.jpg

Kościół Ewangelicko-Reformowany w RPchrześcijański kościół protestancki w Polsce, posiadający ponad 3.500 wiernych, należący do Kościołów kalwińskich, wywodzących się z reformacji szwajcarskiej. Kościół należy do Polskiej Rady Ekumenicznej i Światowego Aliansu Kościołów Reformowanych. Wydawane jest od 1926 r. czasopismo "Jednota". Biskupem Kościoła jest ks. Marek Izdebski.

Zasady wiary przyjęte są w Katechizmie Heidelberskim z 1563 oraz Konfesji Sandomierskiej z 1570 roku. Formy kultu reguluje Agenda Gdańska z 1637 roku. Podstawą wiary i normą życia jest Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu – Biblia, natomiast tradycja podlega stałej rewizji według zasady Ecclesia reformata et semper reformanda verbi divini (Kościół reformowany nieustannie się reformujący według Słowa Bożego); odrzucona jest doktryna o nieomylności widzialnego Kościoła. Kalwinizm przyjmuje naukę o predestynacji. Praktykowany jest chrzest dzieci.

Puzzle-Gold-glossy.svg

Zalążek miesiąca

Taras - zbiory kazań, powstałe głównie w XVI wieku, w prosty sposób wyjaśniające fragmenty Biblii, czestokroć jedne z pierwszych zabytków literackich w językach narodowych.

Zmiany

Śledź ostatnie zmiany w wybranych kategoriach:

ChrześcijaństwoProtestantyzm

Projekty judeochrześcijańskie

Open bible 01 01.svg
Ichthus.svg
Accessories-dictionary.svg
Projekt Biblia Projekt Chrześcijastwo Biblioteka teologiczna


Information icon.svg

Czy wiesz, że...

Ks. płk. Adam Pilch (1965-2010)

Lutherrose.svg ...w katastrofie samolotu prezydenckiego pod Smoleńskiem w dniu 10 kwietnia 2010 r. zginął m.in. ks. płk. Adam Pilch pełniący obowiązki Naczelnego Kapelana Ewangelickiego w Wojsku Polskim?

Lutherrose.svg ...protestancka Biblia Brzeska była pierwszym całościowym przekładem biblijnym z języków oryginalnych na język polski?

Lutherrose.svg ...decyzję o budowie starego cmentarza ewangelickiego w Bielsku-Białej przyspieszyła epidemia cholery?

Lutherrose.svg ...obecnie 12 polskich wyznań protestanckich jest zrzeszonych w Aliansie Ewangelicznym?

Lutherrose.svg ...Biblioteka Tschammera w Cieszynie liczy przeszło 16 500 tomów i 600 rękopisów?

Nuvola apps kcoloredit.png

Ilustracja miesiąca

Nuvola apps kpdf recolored.png

Biblia

St. Paul det Ludwig Moroder.jpg

List do Kolosan [Kol] – list św. Pawła, napisany do gminy chrześcijańskiej w Kolosach, stanowiący księgę Nowego Testamentu. Adresaci listu wywodzili się prawdopodobnie ze środowiska pogańskiego. List prezentuje obraz żywej, zjednoczonej i stałej w wierze, jednak nie w pełni dojrzałej duchowo wspólnoty. Został napisany w celu umocnienia wiary młodego Kościoła kolosańskiego i ostrzeżenia go przed grożącymi mu błędami. Zgodnie z listem chrześcijanie powołani są do nowego życia w Chrystusie, który jest Głową Kościoła, i nie powinni poddawać się w niewolę nauk czysto ludzkich. Jako wybrani przez Boga powinni dawać świadectwo nowego życia i w swym postępowaniu mieć wzgląd na Jezusa Chrystusa.

Różnice w języku i nauczaniu w porównaniu z innymi listami Pawłowymi skłaniają niektórych egzegetów do podważania autorstwa apostoła Pawła. List do Kolosan łączy związek z dwoma innymi listami św. Pawła: Listem do Efezjan i Listem do Filemona.

P vip.svg

Sylwetka miesiąca

Bp Mieczyslaw Cieslar.jpg

Ks. bp Mieczysław Jerzy Cieślar (ur. 28 marca 1950 w Cieszynie, zm. 18 kwietnia 2010 w Przecławiu) – polski duchowny luterański, proboszcz parafii św. Mateusza w Łodzi, biskup diecezji warszawskiej Kościoła Ewangelicko- Augsburskiego w RP, zastępca Biskupa Kościoła.

Urodził się w Cieszynie, chodził do Liceum w Wiśle oraz Szkoły Muzycznej w Cieszynie. Studiował teologię na Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej, którą ukończył w październiku 1973 r. 2 września 1973 r. został ordynowany na duchownego przez biskupa Andrzeja Wantułę. Został wikariuszem parafii w Pabianicach po trzech latach został jej proboszczem. W lutym 1996 r. został wybrany proboszczem parafii św. Mateusza w Łodzi. W marcu tego roku synod diecezji warszawskiej wybrał go biskupem diecezjalnym. Konsekracja odbyła się 1 maja 1996 r. Od 2001 r. pełnił funkcję zastępcy biskupa Kościoła.

Był pracownikiem naukowym ChAT, zajmował się biblistyką w szczególności Nowym Testamentem, znawca języka greckiego i kultury starożytnej. Od 2009 roku był wykładowcą Katedry Teologii Systematycznej w ChAT.

Zginął w wypadku samochodowym w nocy z 18 na 19 kwietnia 2010 r. Wracał z Warszawy, gdzie zastępował tragicznie zmarłego ks. Adama Pilcha. Pogrzeb biskupa odbył się 23 kwietnia 2010 na Cmentarzu Starym w Łodzi.

Polecamy artykuły

Nowe artykuły

  • Wyznająca Konferencja Ewangelicko-Luterańska – ogólnoświatowa organizacja stanowiąca porozumienie konserwatywnych kościołów luterańskich, tzw. skrzydła wyznającego. Jest spadkobierczynią Synodalnej Konferencji Ewangelicko-Luterańskiej Ameryki Północnej, z tą różnicą, że obecna organizacja ma charakter międzynarodowy i zrzesza kościoły luterańskie z całego świata.

Drzewo kategorii

Do zrobienia

Do sprawdzenia i rozszerzenia

ABC protestantyzmu

Historia

Geneza i prereformacja (I-XVI w): ChrześcijaństwoKościół pierwotnyWigilancjusz i Klaudiusz – biskup TurynuPiotr Waldo i WaldensiJohn Wycliffe i LollardziJan Hus, Hieronim z Pragi i HusyciGirolamo Savonarola
Europa i świat (od XVI w): 95 tezReformacjaDysputa lipskaPokój augsburskiHugenociNoc św. BartłomiejaSchizma anglikańskaDysydenciWielkie przebudzeniePrzebudzenie adwentowePrzebudzenie na Azusa Street
Polska (od XVI w): Reformacja w PolsceEdykt toruńskiTumult gdańskiSynody w PińczowieSynod w KoźminkuSynod w SeceminieZgoda sandomierskaKonfederacja warszawskaTumult krakowskiColloquium charitativum"Leśne kościoły" ewangelickie w BeskidachAkademia RakowskaUgoda altransztadzkaTumult toruńskiTraktat WarszawskiSpołeczność ChrześcijańskaZwiązek Stanowczych ChrześcijanZjednoczony Kościół Ewangeliczny

Teologia

Wspólne doktryny: Apostolski symbol wiaryPięć zasad protestantyzmu: Sola scriptura, Solus Christus, Sola gratia, Sola fide, Soli Deo gloriaPowszechne kapłaństwo wszystkich wierzącychEcclesia Reformata et Semper ReformandaChrzestWieczerza Pańska
Różnice: Chrzest niemowląt / Chrzest wiaryKalwinizm / ArminianizmPrezbiterianizm / KongregacjonalizmFundamentalizm / Neoortodoksja / Liberalizm

W Polsce

Według regionów: Protestantyzm na LubelszczyźnieProtestantyzm na MazurachProtestantyzm na Śląsku Cieszyńskim
Według wyznań (największe): Kościół Ewangelicko-Augsburski (diecezje: cieszyńska, katowicka, wrocławska, mazurska, pomorsko-wielkopolska, warszawska) — Kościół Zielonoświątkowy (okręgi: centralny, pomorski, południowy, północny, wschodni, zachodni, zachodniowielkopolski) — Kościół Adwentystów Dnia Siódmego (diecezje: południowa, wschodnia, zachodnia) — Kościół Chrześcijan Baptystów (okręgi: białostocki, centralny, dolnośląski, gdański, lubelski, mazurski, pomorsko-wielkopolski, południowy, śląski) — Wspólnota Kościołów ChrystusowychKościół Ewangelicko-MetodystycznyKościół Ewangelicko-ReformowanyKościół Boży w ChrystusieKościół Wolnych ChrześcijanKościół ChrystusowyKościół Ewangelicznych Chrześcijan


Protestantyzm w projektach siostrzanych
Protestantyzm na Wikicytatach Protestantyzm na Wikiźródłach Protestantyzm na Wikicommons
Kolekcja cytatów Teksty źródłowe Grafiki
Wikiquote-logo.svg Wikisource-logo.svg Commons-logo.svg


Inne portale judeochrześcijańskie
Köln-Tora-und-Innenansicht-Synagoge-Glockengasse-040.JPG
JudaismSymbolWhite.PNG
ChristianitySymbolWhite.PNG
Martin Luther by Lucas Cranach der Ältere.jpeg
Small Mitre.svg
Emblem of the Papacy SE.svg
Our Mother of Perpetual Help.jpg
OrthodoxCross.svg
Biblia Judaizm Chrześcijaństwo Reformacja Anglikanizm Katolicyzm Mariawityzm Prawosławie


Przypisy
  1. Według statystyk opracowanych w oparciu o Międzynarodowy Raport Wolności Religijnej Departamentu Stanu Stanów Zjednoczonych Ameryki z 2004 r.; The CIA World Factbook oraz Adherents.com; por. Protestantyzm na świecie
Przypisy
Źródło „Portal:Protestantyzm
Osobiste
Przestrzenie nazw
Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla edytorów
Drukuj lub eksportuj
Narzędzia
W innych językach
posciel dla dziecka warte-uwagi.gorlice.pl Mezokracja strony www dla firm katalog serwery vps